به گفته معاملهگران، پالایشگاههای مستقل چین خرید نفت خام از عراق و قطر برای تحویل در ماههای اکتبر و نوامبر را افزایش دادهاند تا کاهش عرضه نفت ایران را جبران کنند؛ این اقدام همزمان با بازگشت صادرات دیگر تولیدکنندگان نفت خلیج فارس از مسیر تنگه هرمز انجام شده است.
به گزارش رویترز، تقاضای بالای پالایشگاههای خصوصی برای نفت خام کشورهای خلیج فارس که مشمول تحریم نیست، پس از اختلالهای ایجادشده در عرضه در پی جنگ ایران، به حمایت از بازار کمک کرده است.
به گفته سه معاملهگر نزدیک به معاملات که با این خبرگزاری بریتانیایی گفتگو کردهاند، پالایشگاههای چین دستکم ۱۲ میلیون بشکه نفت خام عراق و قطر را از شرکتهای بازرگانی مرکوریا، توتسا و ترافیگورا خریداری کردهاند. یکی از معاملهگران برآورد کرد که مجموع خریدها به ۱۵ تا ۲۰ میلیون بشکه رسیده است.
به گفته معاملهگران، این محمولهها با قیمتهایی بین ۱۲ تا حدود ۲۰ دلار بالاتر از شاخص نفت برنت ICE و بر مبنای تحویل در مقصد فروخته شدند.
بخش عمده خریدها شامل نفت خام بصره متوسط و بصره سنگین عراق بود که از ارزانترین انواع نفت خام خاورمیانه به شمار میروند. به گفته منابع، خریداران شامل شرکتهای هنگرون پتروشیمی، چیچنگ پتروشیمی، چیرون پتروشیمی، هوالونگ و چمبرود پتروشیمی بودند.
یکی از معاملهگران گفت نفت عراق به دلیل عرضه فراوان و امکان تحویل سریع، به شاخص جدید پالایشگاههای مستقل چین تبدیل شده است.
به گفته منابع، هنگرون و شنچی پتروشیمی همچنین ۳ میلیون بشکه نفت خام السحین قطر را برای تحویل در اوایل نوامبر خریداری کردهاند. منابع به دلیل نداشتن مجوز برای گفتوگو با رسانهها، به شرط ناشناس ماندن صحبت کردند.
رویترز مینویسد، پالایشگاهها به درخواستها برای اظهارنظر فورا پاسخ ندادند، زیرا چین در تعطیلات به سر میبرد.
مرکوریا و ترافیگورا از اظهارنظر خودداری کردند. شرکت توتالانرژیز نیز بلافاصله به درخواست اظهارنظر پاسخ نداد.
این معاملات پس از آن انجام شد که پالایشگاههای مستقل چین در فاصله اواخر اوت تا اوایل سپتامبر، بیش از ۲۰ میلیون بشکه نفت خام از غرب آفریقا، کانادا و کلمبیا خریداری کردند؛ این خریدها در حالی صورت گرفت که پس از اعمال محاصره دریایی کشتیهای ایرانی از سوی آمریکا در ماه ژوئیه، عرضه نفت ایران کاهش یافته بود.
کاهش عرضه نفت ایران
پالایشگاههای مستقل چین طی سالهای اخیر بهشدت به نفت خام ارزانقیمت تولیدکنندگان تحت تحریم، بهویژه ایران، متکی بودهاند.
اما بر اساس دادههای شرکت تحلیل بازار کپلر، واردات نفت ایران توسط چین در ماه سپتامبر تقریبا نصف شد و نسبت به سال گذشته به ۵۹۰ هزار بشکه در روز رسید؛ این پایینترین میزان از ژانویه ۲۰۲۳ تاکنون است.
کپلر اعلام کرد حجم نفت خام ایران که روی کشتیهای خارج از منطقه محاصره ذخیره شده، از ۱۰۰ میلیون بشکه در اواخر ژوئیه به ۴۵ میلیون بشکه کاهش یافته و بیش از نصف شده است.
بر اساس دادههای این شرکت، ایران در ماه سپتامبر برای نخستین بار از زمان آغاز رصد جریان نفت این کشور توسط کپلر در سال ۲۰۱۳، هیچ نفت خامی صادر نکرده است.
کاهش حاشیه سود پالایشگاهها
به گفته یک معاملهگر، با بازگشت صادرات نفت از مسیر تنگه هرمز، شرکتهای بازرگانی قیمتهای پیشنهادی خود را کاهش دادهاند تا تقاضا از سوی پالایشگاههای مستقل چین را تحریک کنند. او افزود خریداران حاضر نبودند برای نفت در بازار نقدی، بیش از ۲۰ دلار در هر بشکه حقالعمل پرداخت کنند.
بر اساس دادههای شرکت مشاوره هورایزن اینسایتس، نرخ بهرهبرداری پالایشگاهها در استان شاندونگ تا پایان سپتامبر به حدود ۵۵ درصد کاهش یافت؛ در حالی که این رقم در ابتدای ماه نزدیک به ۶۰ درصد بود. دلیل این کاهش، افت حاشیه سود پالایشگاهها پس از افزایش شدید هزینه خوراک نفت خام و محدود شدن افزایش قیمت سوخت در چین بود.
طبق دادههای هورایزن، پالایشگاهها در اواخر سپتامبر به ازای هر تن بین ۲۵۰ تا ۵۰۰ یوان (۳۷.۲۹ تا ۷۴.۵۸ دلار) زیان میکردند؛ این در حالی است که در اوایل سپتامبر حدود ۵۰۰ یوان به ازای هر تن سود داشتند.
هر دلار برابر با ۶.۷۰۴۵ یوان چین است.

